تصاحب زیردامنه؛ وقتی یک رکورد DNS فراموششده به مهاجم میرسد
زیردامنهای که هنوز به یک سرویس ابری حذفشده اشاره میکند، میتواند با چند کلیک به نام مهاجم ثبت شود. ماجرای ۶۷۰ زیردامنهٔ مایکروسافت و روش پیدا کردن موارد مشابه در سازمان خودتان.

خلاصه
فرض کنید برای یک کارزار تبلیغاتی، زیردامنهٔ promo.example.com را با یک رکورد CNAME به یک سرویس ابری وصل کردهاید. کارزار تمام میشود و سرویس ابری را حذف میکنید، اما رکورد DNS سر جایش میماند. حالا آن رکورد به نشانیای اشاره میکند که صاحبی ندارد. هر کسی که همان نام را در آن سرویس ابری ثبت کند، محتوای دلخواهش را روی زیردامنهٔ شما نمایش میدهد.
این حمله «تصاحب زیردامنه» (Subdomain Takeover) نام دارد و ریشهاش باگ نرمافزاری نیست؛ فراموشی است.
نمونهٔ واقعی: مایکروسافت، ۲۰۲۰
در سال ۲۰۲۰ گروهی از پژوهشگران اعلام کردند بیش از ۶۷۰ زیردامنهٔ مایکروسافت را یافتهاند که به منابع حذفشدهٔ Azure اشاره میکردند و قابل تصاحب بودند. در میان آنها زیردامنههایی از دامنههای شناختهشدهٔ این شرکت دیده میشد. پژوهشگران نشان دادند که چنین زیردامنهای برای ساخت صفحهٔ ورود جعلی با نشانی کاملاً معتبر کافی است.
اگر شرکتی با آن ابعاد و آن تعداد مهندس چنین رکوردهایی را جا میگذارد، در سازمانی که فهرست دقیقی از زیردامنههایش ندارد احتمال آن بیشتر است.
خطر اصلی اعتماد است. نشانی روی دامنهٔ واقعی شماست، گواهی TLS معتبر میگیرد و فیلترهای ضد فیشینگ آن را مشکوک نمیدانند.
مهاجم با زیردامنهٔ تصاحبشده چه میکند
- صفحهٔ ورود جعلی با نشانی معتبر سازمان میسازد.
- کوکیهایی را که برای کل دامنه (
.example.com) تنظیم شدهاند میخواند. - سیاستهای امنیتیای را که به زیردامنههای خودی اعتماد میکنند دور میزند، مانند CORS یا فهرست مجاز CSP.
- بدافزار را با اعتبار نام سازمان توزیع میکند.
تشخیص
ابتدا مقصد رکورد را ببینید:
dig +short CNAME promo.example.comسپس خود مقصد را بررسی کنید:
dig +short promo-campaign.azurewebsites.net
curl -sI https://promo.example.com | head -1نشانههای هشدار اینهاست: مقصد CNAME دیگر resolve نمیشود، یا سرویس ابری صفحهای با مضمون «چنین برنامهای وجود ندارد» برمیگرداند. هر سرویس ابری پیام مخصوص خود را دارد و همین پیام اثر انگشت تشخیص است.
بخش دشوار کار این دو فرمان نیست؛ داشتن فهرست کامل زیردامنههاست. زیردامنهای که در هیچ فهرستی نیست، بررسی هم نمیشود.
رفع
- 1رکورد DNS معلق را حذف کنید. این کار فوری و کافی است.
- 2ترتیب برچیدن را اصلاح کنید: اول رکورد DNS، بعد منبع ابری. عکس این ترتیب پنجرهٔ حمله را باز میکند.
- 3فهرست زیردامنهها را بهصورت دورهای با وضعیت واقعی مقصدها تطبیق دهید.
- 4تا جای ممکن کوکیها را برای میزبان مشخص تنظیم کنید، نه کل دامنه.
- 5در سیاستهای CORS و CSP از الگوی
*.example.comپرهیز کنید.
سامانهٔ جشنواره چه میکند
سامانه زیردامنهها را از چند منبع مستقل کشف میکند، از جمله لاگهای شفافیت گواهی که زیردامنههای فراموششده را هم نشان میدهند. سپس مقصد هر CNAME را با اثر انگشت سرویسهای ابری تطبیق میدهد. یک CNAME معلق تا وقتی اثر انگشت سرویس تأیید نشده «کاندیدا» میماند و فقط پس از تأیید بهعنوان یافتهٔ قطعی گزارش میشود. سامانه هیچگاه خودش زیردامنهای را ثبت یا تصاحب نمیکند.
